Leasing operacyjny zwany również leasingiem bieżącym charakteryzuje się tym, że czas trwania leasingu może być znacznie krótszy od jego gospodarczej używalności. Przedmiotem leasingu są dobra, które mogą być używane przez kilku kolejnych użytkowników a wartość przedmiotu zazwyczaj jest wysoka. Finansujący sprawuje nadzór nad przedmiotem leasingu. Jest on, bowiem szczególnie zainteresowany utrzymaniem przedmiotu leasingu w należytym stanie. Przedmiot umowy leasingu operacyjnego nie musi być wykorzystywany przez kilku użytkowników, ponieważ po zakończeniu umowy leasingobiorca może wykupić dany przedmiot na własność na bardzo dogodnych warunkach. Wykup środka trwałego uzależniony jest przede wszystkim od dwóch kryteriów: czasu, na jaki umowa została zawarta oraz stawki amortyzacyjnej. 
Leasing operacyjny zbliżony jest w swej formie do umów najmu dzierżawy. Obecnie, w Polsce to ta forma jest najbardziej popularna. Transakcje tego typu zawierane są na okresy od 1do 5 lat (najczęściej na 3 lata) i cieszą się coraz większym zainteresowaniem wśród przedsiębiorców. Dzieje się tak przede wszystkim z powodu dużych korzyści podatkowych, nazywanych efektem tarczy podatkowej. Większość opłat, począwszy od wpłaty początkowej, poprzez kolejne raty leasingowe, a skończywszy na racie wykupu przedmiotu, stanowi w całości koszty uzyskania przychodów, co w znaczny sposób obniża podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym.
Leasing finansowy (kapitałowy) polega na tym, że korzystający użytkuje oddany mu przedmiot przez czas zbliżony do okresu jego gospodarczej używalności, tj. na taki czas, w którym według wszelkiego prawdopodobieństwa będzie istniała techniczna i gospodarcza możliwość korzystania z niego, w celu osiągnięcia zysku. Czas używalności to czas, w którym według wszelkiego prawdopodobieństwa będzie istniała techniczna i gospodarcza możliwość korzystania z tego środka trwałego
z jednoczesnym zagwarantowaniem korzystającemu prawa do zakupu tego dobra po okresie trwania umowy(tzw. opcja wykupu). 
Należy wspomnieć, że nie istnieją żadne ograniczenia dotyczące tej klauzuli a oznacza ona, że korzystający może, chociaż nie musi, wykupić przedmiotu leasingu, który wcześniej był przez niego używany. Zapis ten ogranicza finansującego, który nie może sprzedać przedmiotu innej osobie.
Cechą charakterystyczną dla leasingu finansowego jest ponadto brak możliwości wypowiedzenia umowy przed upływem czasu, na jaki została zawarta, jest to w szczególności związane z okresem fizycznej i gospodarczej używalności rzeczy. Z uwagi na to, że okres trwania umowy jest zbliżony do okresu całkowitego zamortyzowania przedmiotu, można podzielić transakcje leasingu na średnio i długo terminowe (od 3-10 lat). Przedmiotem leasingu są najczęściej nowe maszyny, urządzenia specjalistyczne oraz samochody osobowe. Ponadto w leasingu kapitałowym koszty utrzymania przedmiotu leasingu (na przykład koszty konserwacji, napraw remontów, ubezpieczenia, podatku) ponosi korzystający
Leasing dóbr inwestycyjnych możemy podzielić na leasing ruchomości pojazdów, maszyn i urządzeń przemysłowych a także linii produkcyjnych, których leasingowanie wpływa bezpośrednio na generowanie zysku przedsiębiorstwa, poprawia jego płynność finansową, oraz przyczynia się do udoskonalania procesów produkcji. Możliwość leasingowania tych przedmiotów znacznie zwiększa ilość potencjalnych inwestorów. Na zakup bardzo drogich urządzeń ze środków własnych stać tylko nieliczne podmioty.
Kolejną grupą przedmiotów leasingu są wszelkiego rodzaju elementy wyposażenia, bez których trudno sobie wyobrazić prawidłowe funkcjonowanie przedsiębiorstwa a w szczególności jego części administracyjnej (przede wszystkim sprzęt komputerowy, meble biurowe, sprzęt telekomunikacyjny). Przedmioty te mają znacznie niższą wartość, lecz ulegają szybkiemu zużyciu.
Przedmiotem leasingu mogą być także nieruchomości: budynki, budowle
i części budowli, grunty, których wartość jest niejednokrotnie bardzo wysoka,
lecz z powodu braku ujednoliconych unormowań prawnych oraz problemu amortyzacji wiele firm leasingowych odstępuje od leasingowania nieruchomości.
W zależności od okresu trwania umowy wyróżniamy leasing krótko (short-term lease), średnio (intermediate lease), i długoterminowy (long-term lease).
Jeżeli okres leasingu nie jest dłuższy niż 3 lata, mamy do czynienia z leasingiem krótkookresowym. Natomiast, jeżeli okres trwania umowy leasingu mieści się
w przedziale od 5 do 10 lat, wtedy jest to leasing długookresowy. Należy jednak dodać, że w Polsce najbardziej popularne są umowy krótko i średnioterminowe
(od 3 do 5 lat), co wiąże się bezpośrednio ze stawkami amortyzacyjnymi przedmiotów leasingu. Podział długości trwania okresu leasingu w oparciu o stawki umorzenia dla przedmiotów o stawce amortyzacyjnej 30% można leasingować przez okres do 24 miesięcy. Taka stawka dotyczy przede wszystkim sprzętu komputerowego, gdzie oprócz amortyzacji musimy uwzględnić zużycie moralne. Przy stawce amortyzacyjnej w wysokości 20% okres leasingu ma dużą rozpiętość od 2 do 6 lat. Taką amortyzację mają przede wszystkim samochody ciężarowe. Natomiast w przypadku stawki 14 % musimy uwzględnić minimalny okres, który nie może być mniejszy niż 24 miesiące.
Korzyścią dla klienta jest przede wszystkim pozyskanie tańszych środków pieniężnych na sfinansowanie inwestycji, ponieważ banki, które są zarazem udziałowcami firm leasingowych kredytują transakcje leasingowe (pożyczają pieniądze) na korzystniejszych warunkach. Do zalet transakcji pośredniej można zaliczyć również fakt, iż firmy leasingowe wyspecjalizowały się w tej dziedzinie finansowania inwestycji i charakteryzują się dużym profesjonalizmem. Zaletą jest możliwość leasingowania różnych przedmiotów począwszy od komputerów, mebli skończywszy na liniach technologicznych. Natomiast leasing bezpośredni zajmuje się finansowaniem przedmiotów produkowanych przez dany koncern. Przykładem może być Volkswagen, który finansuje tylko pojazdy tej marki. Szybka, fachowa obsługa klienta, od momentu zebrania dokumentów do wydania przedmiotu leasingu, jest niepodważalnym argumentem, świadczącym na rzecz leasingu pośredniego. Podobnie sytuacja prezentuje się z MBLP, który tylko finansuje transakcje dla pojazdów Mercedes-Benz..
Leasing pośredni będąc pewną całością z punktu widzenia celu gospodarczego, który za jej pośrednictwem ma zostać osiągnięty, składa się
w istocie z dwóch lub więcej samoistnych stosunków prawnych. W leasingu pośrednim (rys. 2)producent określonego dobra sprzedaje owo dobro przedsiębiorstwu leasingowemu, które z kolei w drodze umowy leasingu przekazuje je leasingobiorcy. W transakcji tego rodzaju może wystąpić także instytucja refinansująca ową operację. Tego typu transakcje są atrakcyjne przede wszystkim ze względu na sposób pozyskiwania środków na reinwestowanie transakcji. Co ciekawe, potwierdza to polska rzeczywistość. Dane o wartości aktywów przekazanych w leasingu wskazują, że pozycję rynkową szybko wzmacniają firmy, które współpracują z bankiem przy pozyskiwaniu klientów i które rozbudowały sieć dystrybucji. Najlepszymi firmami leasingowymi są przede wszystkim towarzystwa, koncerny i instytucje finansowe, mające własne środki finansowe na działalność leasingową.
Drugim rodzajem leasingu jest leasing pośredni (indirekt lease)- charakteryzuje się tym, że finansującym jest wyspecjalizowana instytucja finansowa, która kupuje od producenta, wskazany przez użytkownika przedmiot, aby leasingować go korzystającemu – użytkownikowi.
W transakcji leasingowej pomiędzy użytkownikiem a dostawcą występuje trzecia osoba – firma pośrednicząca (finansujący). Nabywa ona na własny rachunek przedmiot leasingu i udostępnia go korzystającemu. W tej sytuacji występują przynajmniej dwa samoistne stosunki prawne. Pierwszym z nich będzie umowa sprzedaży zawarta pomiędzy dostawcą a firmą leasingową, a drugi to umowa leasingowa zawarta pomiędzy korzystającym i finansującym. Współpraca pomiędzy dostawcą i towarzystwem leasingowym może mieć charakter:
- luźny – dostawca poleca klientowi firmę leasingową według własnego uznania
i nie ma on wpływu na dalszy przebieg transakcji,
- ścisły – dostawca i finansujący stale współpracują ze sobą, mogą podpisać umowę regulującą politykę przyjmowania klientów.
Dostawcy oraz towarzystwa leasingowe preferują ścisłą współpracę, ponieważ strony zawsze zaproponują klientom podmioty, z którymi współpracują
Rozpatrując rodzaje leasingu ze względu na kryterium liczby stron transakcji leasingowej wyróżniamy leasing bezpośredni (direkt lease), który występuje wtedy, gdy finansującym jest producent przedmiotu leasingu a korzystającym użytkownik. Polega on na zawarciu umowy bezpośrednio pomiędzy producentem
a użytkownikiem, bez udziału podmiotu pośredniczącego. Dostawcą, twórcą
i producentem danego dobra jest finansujący. Producent, który sam jest w stanie kredytować korzystającego, zwraca się do potencjalnego korzystającego z ofertą leasingu. Dzięki tego typu transakcjom (rys. 1) eliminującym pośrednika, (jakim jest firma leasingowa), klient otrzymuje sprzęt na bardzo atrakcyjnych warunkach finansowych, a dostawca będący zarazem finansującym, poprzez kompleksowość obsługi, zwiększa swoje obroty oraz liczbę klientów.
Leasing bezpośredni staje się w Polsce coraz bardziej popularny z uwagi na coraz większe wymagania rynkowe. Dla firm, niemających gotówki, wynajem środków trwałych może być korzystniejszy od ich zakupu. Warto w tym miejscu dodać, że gdy przedmiotem leasingu są dobra podlegające szybkim zmianom technicznym, producent nie jest zainteresowany przedłużeniem umowy leasingu. Dla producenta o wiele korzystniejsze jest zawieranie kolejnych umów, które zwiększą obrót i przyczynią się do zwiększenia zysku. Taka forma finansowania jest w Polsce mało popularna.
Praktyka gospodarcza pokazuje, że umowa leasingowa jest umową dynamiczną, charakteryzującą się ciągle nowymi możliwościami jej gospodarczego wykorzystania. Stąd też klasyfikacja transakcji leasingowych może być wieloraka w zależności od kryteriów przyjętych do ich usystematyzowania.
Aby usystematyzować tego typu transakcje, leasing podzielono według następujących kryteriów:
- w zależności od ilości stron biorących udział w transakcji rozróżniamy podział na leasing pośredni i bezpośredni;
- w zależności od okresu umowy leasingu dzielimy na krótko, średnio
i długoterminowy;
- w zależności od rodzaju i wartości przedmiotu wyróżniamy leasing dóbr inwestycyjnych oraz wyposażenia;
- w zależności od stopnia zużycia przedmiotu leasingu można wyróżnić leasing przedmiotów nowych jak i używanych z uwzględnieniem leasingu zwrotnego;
- w zależności od rodzaju zobowiązań, czasu trwania, wysokości obciążeń oraz praw stron umowy na leasing operacyjny i finansowy.
Przyglądając się kwestiom, związanym z leasingiem, warto zastanowić się nad przyczynami rosnącej popularności tej formy. Jest ona w głównej mierze skutkiem niewielkiego zainteresowania własnością środków produkcji, które wynika z szybkiego zużycia moralnego danego dobra inwestycyjnego. W firmie transportowej, która posiada wysoką pozycję na rynku, bardzo ważną rolę odgrywa nowy tabor samochodowy, który jest gwarancją solidnych i wykonywanych na czas usług transportowych. Żadna firma transportowa nie jest w stanie zakupić środków transportu za gotówkę, nawet gdyby ta forma zakupu okazała się korzystna
z finansowego punktu widzenia. Przyczyn tak wysokiej popularności leasingu, szczególnie wśród małych i średnich przedsiębiorców należy upatrywać w:
- łatwości dostępu do wspomnianego źródła finansowania inwestycji,
- braku konieczności posiadania wysokich zabezpieczeń,
- eliminacji ryzyka działalności gospodarczej,
- możliwości szybkiej zmiany profilu działalności,
- możliwości rezygnacji z działalności bez ponoszenia dodatkowych kosztów wynikających z likwidacji posiadanego majątku w przypadku niepowodzenia przedsięwzięcia,
- korzyściach podatkowych,
- ograniczonych formalnościach w porównaniu z umową kredytową,
- trudnościach związanych z uzyskaniem kredytu bankowego.
Leasing operacyjny zbliżony jest w swej formie do umów najmu dzierżawy. Obecnie, w Polsce to ta forma jest najbardziej popularna. Transakcje tego typu zawierane są na okresy od 1do 5 lat (najczęściej na 3 lata) i cieszą się coraz większym zainteresowaniem wśród przedsiębiorców. Dzieje się tak przede wszystkim z powodu dużych korzyści podatkowych, nazywanych efektem tarczy podatkowej. Większość opłat, począwszy od wpłaty początkowej, poprzez kolejne raty leasingowe, a skończywszy na racie wykupu przedmiotu, stanowi w całości koszty uzyskania przychodów, co w znaczny sposób obniża podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym.